Hiện có 9 khách Trực tuyến
“Phía dưới ... tùy họa sĩ”


Họa sĩ Hà HUY CHƯƠNG

(Nguyên Chủ tịch Hội VHNT Hải Dương)


Sinh thời, đồng chí Trường Chinh - ủy viên Bộ Chính trị, Chủ tịch Quốc hội thường rất quan tâm đến hội họa. Họa sĩ Lê Lam là một trong số không nhiều họa sĩ có triển lãm cá nhân được đồng chí Trường Chinh nhiều lần tới xem.

Tháng 9 năm 1965, họa sĩ Lê Lam (*) có cuộc triển lãm trưng bày 100 bức tranh lớn nhỏ gồm các chất liệu màu nước, bột màu, phấn màu, than, chì, khắc gỗ, khắc kẽm, tranh cổ động, tranh minh họa... tại Nhà triển lãm của Hội Mỹ thuật Việt Nam (lúc đó ở số 10 Hàng Đào, Hà Nội). Ngoài đề tài chính trị chiếm một nửa diện tích triển lãm, họa sĩ còn trưng bày một khu vực tranh về Hồ Xuân Hương. Sau khi đã xem từng bức tranh đề tài chính trị, đồng chí Trường Chinh rất vui vẻ, hào hứng xem khu vực tranh vẽ Hồ Xuân Hương.

Khi xem tranh, đồng chí Trường Chinh còn chăm chú đọc từng câu thơ của Hồ Xuân Hương ghi trên bức tranh. Bức tranh “Chồng con cái nợ”, họa sĩ Lê Lam vẽ một người phụ nữ đang nằm cho con bú, tay cầm quạt nan, trong tranh ghi 8 câu thơ của Hồ Xuân Hương, trong đó có các câu :

“Hỡi chị em ơi có biết không

Một bên con khóc một bên chồng

Bố cu lỏm ngỏm bò trên bụng

Thằng bé hu hơ khóc dưới hông

Tất tả những là thu với vén

Vội vàng nào những bống cùng bông”

Sau khi xem tranh và đọc các câu thơ trên, đồng chí Trường Chinh hỏi họa sĩ Lê Lam: “Sao bài thơ này chú lại vẽ thế, không hiện thực rồi...” (ý muốn nói là tranh vẽ không toát lên được cái thực như bài thơ miêu tả). Họa sĩ Lê Lam thấy vậy cũng ngập ngừng: “Thưa anh, hình tượng trong văn học trừu tượng thì có thể như thế, nhưng hình tượng trong tạo hình cụ thể thì em không dám vẽ”. Đồng chí Trường Chinh cười vui vẻ vỗ vai họa sĩ Lê Lam: “Thế là họa sĩ còn phong kiến rồi đấy”! Mọi người cùng cười. Đồng chí Trường Chinh hỏi  tiếp: “Thế chú đã vẽ Truyện Kiều chưa ?”. Họa sĩ Lê Lam trả lời  là đã vẽ và cho biết bộ tranh của ông đã được Hội đồng giáo sư Trường Đại học Mỹ thuật Quốc gia Ki-ép Liên Xô khen thưởng....  Thấy vậy, đồng chí Trường Chinh khuyến khích : “Thế thì chú làm tiếp đi...”

Lần khác, vào tháng 10-1965, họa sĩ Lê Lam được phép mang tranh minh họa Truyện Kiều đến Nhà khách Trung ương Đảng ở gần Quảng trường Ba Đình để đồng chí Trường Chinh xem. Sau khi đứng một chỗ xem lướt các bức tranh lồng khung kính trong Nhà khách, ông phỏng vấn ngay họa sĩ : “Chú cho biết suy nghĩ của mình về việc làm tranh minh họa Truyện Kiều, rồi ta sẽ đi xem”. Họa sĩ Lê Lam trả lời:  “Thưa anh, ai cũng biết Truyện Kiều của Nguyễn Du xuất xứ từ một truyện của Thanh Tâm tài nhân, nhưng cụ Nguyễn Du đã biến hóa rất nhiều, biến hóa đến cao độ, từ đại trí thức đến người dân thường không biết chữ cũng đều thuộc Truyện Kiều và đem vào cuộc sống hàng ngày để ví von”. Nghe đến đây, đồng chí Trường Chinh nói ngay: “Đấy chính là vấn đề tôi và chú suy nghĩ giống nhau... Vậy ta đi xem tranh”.

Khi xem đến bức mô tả Thúy Kiều tắm với 2 câu thơ:  “Rõ ràng trong ngọc trắng ngà

Dầy dầy sẵn đúc một tòa thiên nhiên”

họa sĩ Lê Lam chỉ vẽ phía lưng Thúy Kiều, đồng chí Trường Chinh hỏi :  “Tại sao chú vẽ thế này? Cô Kiều quay lưng ra người xem ...?”

Họa sĩ Lê Lam trình bày: “Em vẽ quay lưng ra vì đằng sau lưng cũng đẹp... Mà vẽ đằng trước thì có nhiều thứ khó vẽ, bởi nhân dân ta chưa quen với tranh khỏa thân”. Đồng chí Trường Chinh lắc đầu cắt ngang:  “Kiều là một tuyệt thế giai nhân, đẹp nghiêng nước nghiêng thành, tại sao ta lại phải tránh né không vẽ. Một cô Kiều rất đẹp... Bộ ngực lại càng đẹp, sao lại không vẽ?. Còn phía dưới” -  Đồng chí Trường Chinh tủm tỉm - “Phía dưới ..., tùy họa sĩ” !

Lúc ấy trong lòng họa sĩ Lê Lam rộn lên một niềm vui, vui đến sửng sốt trước lời nói hết sức bất ngờ của một  chính trị gia, một nhà lãnh đạo hàng đầu của đất nước về nghệ thuật, mà lại là nghệ thuật vẽ khỏa thân – một đề tài mà chưa có nhiều người nhìn nhận một cách đúng đắn, khiến họa sĩ cũng còn e ngại...

Đồng chí Trường Chinh vui vẻ nói :  “Vẽ khỏa thân để diễn tả cái đẹp của người con gái Việt Nam, người phụ nữ Việt Nam, là một việc đáng làm và cần làm của các họa sĩ Việt Nam chứ” ! Thế rồi ông tiếp tục quàng vai họa sĩ Lê Lam đi xem tiếp các bức tranh khác...


 
 

Tạp chí Cửa Biển số 184 (7/2017)

Tạp chí Cửa Biển số 183 (6/2017)

Tạp chí Cửa Biển số 182 (5/2017)

Tạp chí Cửa Biển số 181 (4/2017)

Tạp chí Cửa Biển số 180 (3/2017)

Tạp chí Cửa Biển số 178,179 (1,2/2017)

Tạp chí Cửa Biển số 177 (12/2016)

Tạp chí Cửa Biển số 176 (11/2016)

Tạp chí Cửa Biển số 175 (10/2016)

Tạp chí Cửa Biển số 174 (9/2016)

Tạp chí Cửa Biển số 173 (8/2016)

Tạp chí Cửa Biển số 172 (7/2016)

Tạp chí Cửa Biển số 171 (6/2016)

Tạp chí Cửa Biển số 170 (5/2016)

Tạp chí Cửa Biển số 169 (4/2016)

Tạp chí Cửa Biển số 168 (3/2016)

Tạp chí Cửa Biển số 166,167 (1,2/2016)

Tạp chí Cửa Biển số 165 (12/2015)

Tạp chí Cửa Biển số 164 (11/2015)

Tạp chí Cửa Biển số 163 (10/2015)

Tạp chí Cửa Biển số 162 (9/2015)

 

Bến cảng - Tranh Vũ Thanh Nghị

CLB hài hước

Hậu duệ của Cuội
Chọt Ngồi làm vua mãi cũng buồn chán, nên Cuội quyết định đi tìm một đệ tử xứng đáng để truyền ngôi. Tìm mãi mà không thấy được ai giỏi ngang, chứ khoan nói là hơn mình trong cái khoản lừa dối, nên Cuội rất buồn. Một...